بسم الله الرحمن الرحیم

دسته‌ها
محصولات

سیستم و مدل قراردادها در اسلام

موضوع بحث:

 «توصیف ایده طراحی سیستم قراردادها با اقتباس از نگرش اسلام»

مسألهٔ بحث:

نظام قراردادها در اسلام چگونه است؟

فرضیهٔ بحث:

  1. اسلام، دارای سیستم قراردادها است + اسلام، دارای استراتژی برای قراردادها است + اسلام، دارای استانداردها و پروتکل‌های قراردادنویسی است.
  2. مقصود از سیستم قراردادها، کلیه فرآیندهای مربوط به «شفاف‌سازی و پایدارسازی توافق‌ها» است به گونه‌ای که اختلافات احتمالی، از قبل پیش‌بینی شده، راه حل آنها در قرارداد دیده شود.
  3. آیه شریفه۲۸۲ سوره بقره فضای قراردادنویسی را ترسیم کرده است:

یا أَیهَا الَّذینَ آمَنُوا إِذا تَداینْتُمْ بِدَینٍ إِلی‏ أَجَلٍ مُسَمًّی فَاکتُبُوهُ وَ لْیکتُبْ بَینَکمْ کاتِبٌ بِالْعَدْلِ وَ لا یأْبَ کاتِبٌ أَنْ یکتُبَ کما عَلَّمَهُ اللَّهُ فَلْیکتُبْ وَ لْیمْلِلِ الَّذی عَلَیهِ الْحَقُّ وَ لْیتَّقِ اللَّهَ رَبَّهُ وَ لا یبْخَسْ مِنْهُ شَیئاً فَإِنْ کانَ الَّذی عَلَیهِ الْحَقُّ سَفیهاً أَوْ ضَعیفاً أَوْ لا یسْتَطیعُ أَنْ یمِلَّ هُوَ فَلْیمْلِلْ وَلِیهُ بِالْعَدْلِ وَ اسْتَشْهِدُوا شَهیدَینِ مِنْ رِجالِکمْ فَإِنْ لَمْ یکونا رَجُلَینِ فَرَجُلٌ وَ امْرَأَتانِ مِمَّنْ تَرْضَوْنَ مِنَ الشُّهَداءِ أَنْ تَضِلَّ إِحْداهُما فَتُذَکرَ إِحْداهُمَا الْأُخْری‏ وَ لا یأْبَ الشُّهَداءُ إِذا ما دُعُوا وَ لا تَسْئَمُوا أَنْ تَکتُبُوهُ صَغیراً أَوْ کبیراً إِلی‏ أَجَلِهِ ذلِکمْ أَقْسَطُ عِنْدَ اللَّهِ وَ أَقْوَمُ لِلشَّهادَهٔ وَ أَدْنی‏ أَلاَّ تَرْتابُوا إِلاَّ أَنْ تَکونَ تِجارَهٔ حاضِرَهٔ تُدیرُونَها بَینَکمْ فَلَیسَ عَلَیکمْ جُناحٌ أَلاَّ تَکتُبُوها وَ أَشْهِدُوا إِذا تَبایعْتُمْ وَ لا یضَارَّ کاتِبٌ وَ لا شَهیدٌ وَ إِنْ تَفْعَلُوا فَإِنَّهُ فُسُوقٌ بِکمْ وَ اتَّقُوا اللَّهَ وَ یعَلِّمُکمُ اللَّهُ وَ اللَّهُ بِکلِّ شَی‏ءٍ عَلیم

  • مطالب زیر فرضیه‌ای از راهبردهای اسلام برای سیستم قراردادها است:

راهبردمرکزی: (با ادبیات برنامه پیشرفت و توسعه)

آموزش قانون در مدارس بعنوان کتاب درسی
+
پیشگیری از اختلافات با ایجاد فرهنگ قراردادنویسی در کلیه تفاهم‌ها
+
ملموس نمودن آثار و نتایج جرم‌ها

توضیح:

دولت موظف است:

  • آموزش قانون، حقوق شهروندی، تکالیف، جرمها و مجازات‌ها را به صورت مهارت‌محور (مهارت تشخیص حقوق، مهارت برقراری ارتباط حقوقی، مهارت تشخیص جرم ومجازات) در مدارس و دوره‌های عمومی تدوین و اجرا نماید.
  • دفترچه‌های قراردادنویسی برای تمام امور معاملاتی و ارتباطی مردم را از طریق قوه قضائیه تهیه و با ابزارهای مناسب استفاده از آنها را به یک فرهنگ عمومی تبدیل نماید.

چشم انداز این مطلب این‌گونه است که: هر فردی برای هر گونه تعامل و ارتباطی که حق وتکلیفی را ایجاد می‌کند (مثلا قصد اجاره منزلی را دارد) به باجه پست یا مغازه‌های لوازم تحریر و کتابفروشی مراجعه کرده و درخواست فرم رسمی قرارداد مربوطه (مثلا قرارداد اجاره) را می‌نماید. در این فرم، اطلاعات لازم و شرایط مناسب برای عقد قرارداد بهمراه کلیه حالاتی که بطور معمول و محتمل ممکن است اختلاف ایجاد کند درضمن شروط عقد پیش‌بینی شده و توضیحات لازم برای جلوگیری از اختلاف احتمالی تعبیه شده است.

حجم پرونده‌های قضایی مرتبط با اختلافات و شکایات، اولویت تدوین این دفترچه‌ها و شرایط مندرج در آن را تعیین می‌کند.

مباحث و مفاهیم کلیدی مرتبط به این بحث:

فقه تمدنی (ص ۱۸۸)، اجتهاد سیستمی (ص ۵۵۹)، علم دینی (ص ۱۷۶)، نگرش سیستمی به دین (ص ۲۳۷)

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *